Absurde toelatingsregels doorstroom vmbo naar havo in de prullenbak

Het is bijna twee jaar geleden dat ik de landelijke pers haalde (onder andere live-uitzending van Radio-1 en NOS) over het belang van een brede brugklas. Wat dat is? Een brugklas met zoveel mogelijk niveaus (vmbo/havo of havo/vwo). Ik reageerde toen op een uitspraak van toenmalig PvdA-leider Samson voor ‘meer brede scholengemeenschappen.’ Samson bedoelde eigenlijk brede brugklassen. Enfin, dat maakt niet uit.

Brede brugklas
Waarom een brede brugklas belangrijk is? Omdat de schoolloopbaan van scholieren helaas (te) sterk wordt beïnvloed door het basisschooladvies waarmee een kind de middelbare school binnenkomt. Oh ja, en de ‘rijke’ ouders hebben geld voor Cito-training. Ik pleitte om het definitieve schoolniveau van scholieren zolang mogelijk uit te stellen. Bijvoorbeeld door een brugklas van twee jaren of zoveel mogelijk niveaus bijelkaar.

Doorstromen van vmbo naar havo
En dan na het diploma. Met een vmbo-diploma doorstromen van vmbo/mavo naar havo is niet zo vanzelfsprekend. Ieder schooljaar (medio juni) heb ik tientallen ouders aan de telefoon: ‘Mijn kind met vmbo-diploma mag niet doorstromen naar het havo. Ze vragen een gemiddeld cijfer van een 7,0. Mag dat?’ Helaas wel.

Ik heb de afgelopen jaren verschillende artikelen geschreven over het vmbo, want dat is voor mij een belangrijke doelgroep. Een jaar geleden schreef ik voor OCO een artikel over hoe scholieren kunnen doorstromen van vmbo met havo en welke voorwaarden toegestaan zijn. Havo-afdelingen stellen soms belachelijke toelatingseisen (hoge cijfers, een intake-gesprek, motivatiebrief) en geven regelmatig de voorkeur aan instroom van buiten de school. Leerlingen met hogere cijfers. Volslagen belachelijk, maar dat mag dus allemaal. Tot vandaag.

Nieuwe wet doorstromen
Er is een wetsvoorstel dat de ruimte voor belachelijke toelatingseisen inperkt. Geen selectie aan de poort meer! Dit bevordert écht gelijke kansen. Dit wetsvoorstel heb ik mij hard voor gemaakt. Ik heb er aandacht voor gevraagd. En ervoor gelobbyd. Succesjes moet je vieren. Deze trek ik zonder enige schroom naar mij toe. En dat voor een oud-vmbo’er.

 

Meer info
Lees hier mijn artikel voor OCO: ‘Hoe stroom ik door van vmbo naar havo?

De nieuwe concept-wet waardoor de vrijheid van schoolbesturen om scholieren te weigeren wordt ingeperkt is hier te vinden. Iedereen kan tot en met 2 april 2018 hierop reageren.

 

 

Kartelpartijen, trollen en nepnieuws: de frames van de politiek

Nog precies één week tot de verkiezingen voor de Tweede Kamer. Politici doen in verkiezingstijd veel om goed voor de dag te komen bij stemmers. Pechtold die op Instagram toont hoe menselijk hij is door z’n verzameling manchetknopen te tonen, Asscher die een plaat van Usher aanvraagt in de uitzending van Radio 538 of Wilders die zich op SBS6 laat interviewen door Rob Geus (van de Smaakpolitie). Tijdens de campagnes gebruiken politici veel metaforen en stijlfiguren om hun boodschap over te brengen. Politici vergroten regelmatig een probleem uit om daarmee draagvlak te creëren voor hun eigen idealen, plannen of ambities. Een standpunt, slogan, plan of idee wordt op een bepaalde manier gebracht. Dat heet framing. Frames zijn niet per definitie leugens, maar de inhoud is vaak eenzijdig en gekleurd. Islamisering en vluchtelingenstroom zijn goede voorbeelden van frames. Een aantal slimme frames viel mij op. Heb je een frame voor me die beslist toegevoegd moet worden? Laat het me weten!

“A frame is a boundary that forces us to look at a particular part of the problem while simultaneously neglecting all other aspects of it”

1. Kartelpartijen

Forum voor Democratie gebruikt steevast ‘kartelpartijen’ om de politieke elite aan te duiden. Een kartelpartij is niets anders dan een samenwerking tussen politieke partijen die met één lijsttrekker naar buiten treden. De frame van Forum voor Democratie stuurt hier eerder richting een old boys network van politici en bestuurders die hun machtspositie niet willen verliezen. Het klinkt ook erg Narcos-achtig (de verfilming van drugsbaron Pablo Escobar). Heerlijk. Of het ook werkt? Geen idee, maar mensen nemen de term wel over.

2. Fake news

Tijdens de eerste persconferentie als gekozen president, in januari, zei Donald Trump tegen een reporter van CNN “You are fake news!”  Maar Trump gebruikt de term fake news vrijwel iedere week wel 4 of 5 keer. Met succes? Zeg dat wel. Het is een frame waarmee hij in één klap alle kritiek van de media wegwuift zonder inhoudelijk te reageren. Daarnaast gebruikt Trump deze frame om de – in zijn ogen – linkse media weg te zetten als complotdenkers die het continu op hem gemunt hebben. Programma’s als DWDD, Pauw & Jinek, NPO worden op Twitter steevast fake news genoemd. “GroenLinks een zetel erbij in de peilingen?” #fakenews

3. Nepnieuws

Nepnieuws. Fake news, maar dan op z’n Nederlands? Niet helemaal. Het gaat niet zozeer om de media zelf, maar om berichtgeving.  Tuurlijk, door sociale media en internet is nepnieuws inderdaad snel gemaakt. Ook in Nederland zijn er tientallen websites met nepnieuws. Bijvoorbeeld dit bericht van oktober 2016 waarin staat dat minister Dijsselbloem de minimumleeftijd voor verkoop van sigaretten wil verlagen naar 12 jaar. Nepnieuws is dus niet iets nieuws. Het is de afgelopen maanden wel vaak onderwerp van gesprek door de politiek in binnen- en buitenland.

In januari 2017 jokte scholierenorganisatie over hun deelname aan de Tweede Kamerverkiezingen op 15 maart 2017. NOS was not amused en noemde ‘het verspreiden van nepnieuws buitengewoon schadelijk’. De term nepnieuws was geboren. In een open brief schreef de hoofdredactie van de NOS het volgende:

“Deze vorm van het verspreiden van nepnieuws is buitengewoon schadelijk. Het schaadt het vertrouwen van het publiek in de journalistiek (en daarmee ook de positie van de NOS) en het schaadt de relatie tussen de NOS en het LAKS.”

Nepnieuws kreeg in politiek verband een totaal andere wending toen Wilders in februari 2017 ongegeneerd een aantal bewerkte nepfoto’s van Alexander Pechtold via Twitter verspreidde, waaronder de foto hieronder. Wilders reageerde op een plan van D66-wethouder Simone Kukenheim van Amsterdam, die voorstelde om de Republiek Amsterdam te starten als Wilders de verkiezingen wint. Wilders maakte met zijn actie zelf nepnieuws, maar deed het een manier waarmee het bijna satire werd. Dat het ging om een nepfoto werd snel duidelijk. Op z’n Trumpiaans zette Wilders Pechtold wél weg als een links hamas-vriendje en zichzelf in de rechtse hoek, precies waar hij zichzelf wil positioneren. In de laatste week voor de verkiezingen is nepnieuws een populaire hashtag op Twitter gebruikt door (volgers van) politici. Een ander voorbeeld dat in het straatje van nepnieuws valt: het opgepoetste levensverhaal van Jesse Klaver en de schoolloopbaan van Henk Krol. Alleen dan wel met minder succes.

4. Trollen

14 februari 2017. Het hoge woord is eruit bij DENK. Ja, de partij heeft inderdaad internettrollen ingezet. Met nep-profielen op websites en sociale media worden tegenstanders zwartgemaakt en wordt nepnieuws verspreid. Eerder die week meldde NRC Handelsblad dat DENK internettrollen en nep-profielen inzet om politieke tegenstanders digitaal aan te vallen. Volgens Denk-fractievoorzitter Tunahan Kuzu zat de voorzitter van de jongerenbeweging hierachter en is de inzet van trollen een half jaar geleden gestopt.

“Het is inderdaad in het verleden gebeurd. Laten we daar ook duidelijk over zijn. De voorzitter heeft de jongeren daarop aangesproken en het gaat niet meer gebeuren.”

– Tunahan Kuzu, fractievoorzitter DENK –

Het is goed denkbaar dat meer politieke partijen trollen inzetten. Misschien is het zelfs hypocriet dat politiek Nederland schande spreekt over de trollen van DENK. Of de trollen dan succes hadden? DENK haalt volgens sommige peilingen minimaal een zetel. Of de trollen daarbij hebben geholpen zullen we nooit weten. Door de nep-profielen van DENK werd dit fenomeen wel geïntroduceerd voor het brede publiek.

5. Verkiezingsslogans

  • Nederland weer van ons
  • Samen vooruit
  • Voor een land dat we door willen geven
  • Het is tijd voor verandering
  • Pak de macht!

Hierboven staat een aantal verkiezingsslogans van politieke partijen die meedoen aan de verkiezingen van 15 maart. De slogans zijn redelijk inhoudloos. Aan de andere kant: misschien juist doordacht vanwege meerdere betekenissen. In de slogans zit een aantal waarden verpakt. De kiezer wordt verteld dat we het land kwijtraken (PVV), achteruitgaan of stilstaan (PvdA) en het land niet aan onze kinderen willen doorgeven (CDA). Als kiezer kan je eigenlijk niet veel met deze losse flodders. Het roept hoogstens een bepaald gevoel op. Het kan zelfs averechts werken. Het gevoel dat een slogan opwekt kan verwachtingen wekken. Of deze slogans dan zinloos zijn? Dat zeg ik niet. Vaak zijn one-liners en slogans getoetst door onderzoeksbureaus. Om de kiezer nog beter te kunnen framen. Sterker nog: de PVV staat met het inspiratieloze ‘Nederland weer van ons’ (naar wie is het gegaan dan?) al maanden bovenaan in de peilingen.

Wat hebben Molukkers aan de politiek?

Nog 11 dagen tot de verkiezingen voor de Tweede Kamer. Verschillende politieke partijen proberen kiezers te overtuigen met verkiezingsbeloften. Beter onderwijs, goede zorg en meer banen. U kent de slogans. Tot mijn eigen frustratie hebben Molukkers geen ‘eigen’ kandidaat. In theorie halen we als gemeenschap gemakkelijk een eigen zetel in de Kamer, al dan niet via de kiesdrempel. Natuurlijk, een deel van Molukkers in Nederland is statenloos en daarmee niet kiesgerechtigd. Maar daarnaast is er een aantal gemeenschappelijke onderwerpen samen met honderdduizenden Nederlanders met Indische roots en de Papoea’s in Nederland. Een eigen zetel voor iemand die aandacht vraagt voor het koloniale verleden in het onderwijs? Onze eigen woordvoerder die uitlegt waarom KNIL-soldaten óók veteranen zijn en die status verdienen? Iemand die aandacht vraagt voor het belachelijk hoge percentage schooluitval onder Molukse jongeren? Iemand die ervoor zorgt dat Nederland kleur bekent? Die kandidaat is er niet. Helaas. Maar hebben Molukkers dan wel iets aan de verkiezingsbeloften in de huidige verkiezingsprogramma’s? Ik zocht uit wat de verschillende politieke partijen Molukkers te bieden hebben aan de hand van een aantal actuele thema’s. De garanties die we tot 16 maart 2017 hebben en waar partijen na die datum op zijn te wijzen:

VVD

  • Gemeenten moeten mantelzorgers ondersteunen wanneer dat nodig is
  • Talenten en capaciteiten van mensen staan centraal, niet hun geslacht, afkomst of beperking
  • Diversiteit is in het eigen belang van organisaties, maar kun je niet afdwingen via wetten

PvdA

  • Ondersteuning van mantelzorgers wordt een verantwoordelijkheid van gemeenten
  • Anoniem solliciteren wordt de norm bij alle overheden en (semi) publieke instellingen
  • Instituties zoals politie, UWV, onderwijs en de zorg moeten een herkenbare afspiegeling zijn van de samenleving
  • Risicojongeren die uitvallen op school worden – niet vrijblijvend – begeleid naar werk of een opleiding

‘Nederland heeft historische verplichtingen tegenover Papoea’s en de Molukkers’

PVV

Geen concrete standpunten voor Molukkers (wel deislamisering van Nederland die islamitische Molukkers in Nederland direct raakt)

SP

  • In iedere gemeente komt een mantelzorgpunters waar mantelzorgers terecht kunnen met vragen en voor hulp
  • Overheidsorganisaties (inclusief politie) moeten zoveel mogelijk een goede afspiegeling zijn van de samenleving

CDA

  • Een mantelzorgersvergoeding voor familieleden en mantelzorgers die voor een langere tijd de zorg voor een naaste op zich nemen
  • Het is onacceptabel dat kinderen met een andere culturele achtergrond minder kansen hebben in het onderwijs of dat sollicitanten worden afgewezen omdat zij een buitenlandse achternaam dragen

D66

  • Discriminatie en kansenongelijkheid (ook bij mensen bij een andere achtergrond) wordt aangepakt
  • Organisaties als politie, defensie en publieke omroep (en de lerarenopleiding) leggen in hun toelatingsbeleid meer nadruk op diversiteit. Organisaties en leren moeten een betere afspiegeling van de samenleving worden
  • Actief tegengaan van schooluitval onder jongeren

ChristenUnie

  • Nederland heeft historische verplichtingen tegenover Papoea’s en de Molukkers
  • Ruimere verlofregeling voor mantelzorgers
  • Arbeidsmarktdiscriminatie tegen gaan, onder meer door anoniem solliciteren mogelijk te maken, maar niet door het opleggen van quota
  • Een goede begeleiding van de overgang naar een volgende school, omdat het risicomomenten zijn voor schooluitval en leerproblemen
  • Voor het gezag en draagvlak van de politie is het belangrijk dat het personeelsbestand divers is

‘Er komt een nationaal museum, waar ruime aandacht is voor het slavernijverleden, koloniale verleden en de geschiedenis van migratie in Nederland’

GroenLinks

  • Alle oorlogsgetroffenen uit voormalig Nederlands-Indië krijgen erkenning, rechtsherstel en compensatie. Ook andere slachtoffers van ons koloniale verleden krijgen erkenning. De Nederlandse staat maakt formeel excuses voor het Nederlandse slavernijverleden en koloniale verleden
  • Er komt een nationaal museum, waar ruime aandacht is voor het slavernijverleden, koloniale verleden en de geschiedenis van migratie in Nederland
  • Koloniaal verleden, migratiegeschiedenis, diversiteit en anti-discriminatie worden onderdeel van de kerndoelen in zowel het basisonderwijs als voortgezet onderwijs
  • We investeren in zorg en welzijn voor ouderen, mantelzorgers, mensen met een beperking, kinderen en jongeren die ondersteuning nodig hebben
  • Bij vacatures van de overheid wordt anoniem solliciteren de norm

SGP

  • Het is goed dat Nederland probeert goede betrekkingen te hebben en houden met Indonesië. Nederland moet echter met klem bij de Indonesiërs aan blijven dringen op het waarborgen van de vrijheid en zelfbestuur van West-Papua en de Molukken
  • Om de leefbaarheid van wijken te vergroten krijgen gemeenten bij sociale huurwoningen ook de bevoegdheid om niet-Westerse allochtonen te spreiden
  • De overheid houdt er toezicht op dat de wettelijke verplichtingen om mantelzorgers en vrijwilligers te ondersteunen, worden nagekomen.

Partij voor de Dieren

  • De overheid zorgt ervoor dat het ambtenarenapparaat een evenwichtige afspiegeling is van de samenstelling
    van de bevolking

50Plus

  • Geen mantelzorgboete voor AOW-gerechtigden. Mantelzorgondersteuning gaat deel uitmaken van een gemeentelijk basispakket. Dit maakt een einde aan te grote verschillen per gemeente

VNL

  • Geen concrete standpunten voor Molukkers

Vóór formele excuses voor ons slavernijverleden en onderdrukking gepaard met massamoorden tijdens onze koloniale bezetting van Indonesië en de politionele acties

Denk

  • Vóór het stimuleren van een ‘kleurrijk’ een eerlijker perspectief in de geschiedschrijving, door het opzetten van een faculteit voor Afro-Caribische en Indische geschiedschrijving
  • Vóór formele excuses voor ons slavernijverleden en onderdrukking gepaard met massamoorden tijdens onze koloniale bezetting van Indonesië en de politionele acties
  • Vóór het dekoloniseren van onze straatnamen, bruggen, tunnels en musea, door kolonisatoren niet meer te vereren [1]
  • Vóór een diversiteitsquotum van 10% voor meer mensen met migrantenachtergrond in de top van grote ondernemingen in Nederland
  • Vóór het afschaffen van de concepten en de stigmatiserende beleidspraktijken die horen bij de termen ‘Allochtoon’ en ‘Autochtoon’[2]
  • Vóór diversiteitsquota voor mensen met een migrantenachtergrond als bewindspersonen en overheidspersoneel, zodat de overheid een afspiegeling vormt van de bevolking

Art. 1

  • Er komt een plan tegen eenzaamheid onder ouderen. Mantelzorg voor ouderen en zorgbehoevenden wordt fiscaal beloond
  • In 2022 is minimaal 40% van de top van overheid (en besturen en toezichthouders in het hoger onderwijs) een vrouw en zijn overheidsorganen een weerspiegeling van de etnische diversiteit van de bevolking
  • De overheid maakt officiële excuses voor ons slavernijverleden en de koloniale bezettingen en er komt een ruimhartige genoegdoening voor slachtoffers van Nederlands oorlogsgeweld en mensen die zijn benadeeld als gevolg van de Indische Kwestie

[1] Namen van bruggen, straten en tunnels koloniseren natuurlijk geen straten. Hiermee wordt bedoeld dat die namen niet meer gebruikt moeten worden.
[2] In de partijprogramma’s van de grote partijen komen deze termen al niet voor. Sinds 2016 gebruikt de overheid deze termen ook niet meer in overheidsdocumenten.

Kaja Sariwating

Analyse: motie over verbod torenhoge ouderbijdrage

De vrijwillige ouderbijdrage in het onderwijs staat al jaren ter discussie. Op sommige scholen worden absurde bedragen gevraagd die oplopen tot 2000 euro. Daarnaast worden kinderen soms uitgesloten van het schoolreisje, omdat ouders de ouderbijdrage niet voldoen. Een motie timmert dit gat dicht. Is het probleem hiermee oplost? Of toch niet? En weten we dan wat het probleem wél is?

 

Februari 2017. Het lukken de PvdA en SP om een meerderheid voor een motie te krijgen die de torenhoge ouderbijdragen in het onderwijs aan banden leggen. Uit iets schijnbaar eenvoudigs als een vrijwillige ouderbijdrage kunnen problemen voortkomen – zo blijkt – die heel divers zijn en en grote gevolgen hebben voor kinderen. Maar wat is dan het probleem? Scholen vragen een ouderbijdrage voor schoolactiviteiten die niet worden bekostigd door de overheid. Die bijdrage kan hoog oplopen. Volgens de politieke partijen worden ouders afgeschrikt om hun kind aan te melden op een school die een hoge ouderbijdrage vraagt. Daarnaast worden ouders soms gedurende het schooljaar geconfronteerd met extra kosten. Door de motie worden deze problemen opgelost. Althans: als de motie wordt uitgewerkt, dan komt er een maximumbedrag en moet voorafgaand aan het schooljaar het totaalbedrag vastgesteld worden.

Ouders & Onderwijs

Ouderorganisatie Ouders & Onderwijs ziet de uitsluiting van leerlingen bij schoolreisjes al jaren met lede ogen aan. Uit de registraties van de informatiedienst van deze club blijkt dat ouders met een kleine beurs geen enkele euro kunnen missen. Een maximumbedrag verandert daar niets aan. In de praktijk signaleert Ouders & Onderwijs dat ouders soms gewoon niet kúnnen betalen. Deze leerlingen kunnen straks nog steeds uitgesloten worden van extra schoolactiviteiten. Immers staan scholen momenteel ‘in hun recht’ bij het uitsluiten van leerlingen bij schoolreisjes, omdat deze pretactiviteiten niet bekostigd worden door de overheid. Absurd. De motie verandert alleen niets aan de mogelijke individuele consequenties voor leerlingen. Bovendien verwacht Ouders & Onderwijs een aantal nadelige gevolgen als de motie wordt uitgewerkt:

  • Niet-verplichte schoolactiviteiten (zoals schoolreisjes, sportactiviteiten, Sinterklaas) worden niet bekostigd met onderwijsgeld, maar juist met de ouderbijdragen. Met een maximumbedrag voor de ouderbijdrage is voor deze activiteiten straks minder geld beschikbaar.
  • Soms betalen ouders een hoge ouderbijdrage vanwege extra ondersteuning (bijvoorbeeld hoogbegaafdenklas) die niet wordt bekostigd via passend onderwijs. Deze klassen zijn afhankelijk van de bijdragen van ouders. Deze speciale klassen en het steunfonds voor ouders die niet kunnen betalen zullen verdwijnen zonder de bijdrage.
  • Verbod op tussentijdse aanpassing van de ouderbijdrage kan van invloed zijn op de bereidheid van school om deel te nemen aan extra activiteiten. Bijvoorbeeld wanneer de gemeenteraad gedurende het schooljaar geld beschikbaar stelt voor schoolzwemmen, maar het vervoer voor rekening van school/ouders komt.
  • De MR van de school heeft een belangrijke taak bij de vaststelling van de ouderbijdrage aan de hand van de voorgestelde activiteiten. In de nieuwe situatie bepaalt het beperkte budget wat de mogelijkheden zijn voor activiteiten in plaats van andersom.

Ouders met een kleine beurs kunnen geen enkele euro missen. Een maximumbedrag verandert daar niets aan. Sommige ouders  kúnnen gewoon betalen. Deze leerlingen kunnen straks nog steeds uitgesloten worden van extra schoolactiviteiten. De motie verandert niets aan de mogelijke individuele consequenties voor leerlingen.

“Scholen staan ‘in hun recht’ bij het uitsluiten van leerlingen. Absurd.”

 

Documenten

Kernpunt

Uit iets schijnbaar eenvoudigs als een vrijwillige ouderbijdrage – zo blijkt – kunnen verschillende problemen kleven. Op hoofdlijnen zijn er twee problemen: problemen die samenhangen met de hoogte van de ouderbijdrage om ouders af te schrikken en problemen die samenhangen met de bekostiging van schoolactiviteiten.

Waarnemingen

Uit de registraties van van Ouders & Onderwijs blijkt dat:

  • Ouders weten niet of nauwelijks of de ouderbijdrage vrijwillig is. Bovendien legt de school in brieven over de ouderbijdrage soms de nadruk op uitsluiting van schoolactiviteiten.
  • Ouders weten niet hoe het bedrag voor de ouderbijdrage is samengesteld. Bovendien vragen ouders of ze het bedrag in termijnen of een specifiek deel kunnen betalen.
  • Ouders vragen of hun kind kan worden uitsloten van een schoolreisje. Sommige ouders betalen een deel van de ouderbijdrage een paar dagen voor het schoolreisje, toch wordt hun kind uitgesloten van het schoolreisje.
  • Ouders hebben te maken met extra schoolkosten naast de ouderbijdrage. Bijvoorbeeld vanwege kosten of borg voor een tablet of vervoer voor de bus bij het schoolzwemmen.
  • Ouders hebben te maken met uitsluiting van hun kind voor verplichte lesactiviteiten. Dit is in strijd met de wet, omdat het gaat om onderwijstijd.
  • Ouders worden geconfronteerd met extra kosten voor tussenschoolse opvang, terwijl er een continurooster op school is ingevoerd. Een verplichte ouderbijdrage voor opvang bij een continurooster is niet toegestaan.
  • Ouders worden verplicht de vrijwillige ouderbijdrage te voldoen. Bovendien heeft de betaling invloed op een profielklas met extra ondersteuning (bijvoorbeeld een hoogbegaafdenklas) of een tablet. Dit is in strijd met de wet.

De motie moet nog uitgewerkt worden. Het is aan de regering om hierover met een voorstel te komen. Ouders & Onderwijs volgt dit onderwerp op de voet.